Het kabinet wil dat jongeren onder de 18 jaar vanaf 1 september 2027 een helm dragen wanneer zij op een elektrische fiets rijden. De voorgenomen verplichting geldt ook voor fatbikes en elektrische steps. De ingangsdatum is gekozen met het oog op het begin van het nieuwe schooljaar, waardoor de regeling vanaf dat moment in de dagelijkse verkeerspraktijk zou gelden.
Regeling geldt ook voor passagiers
De verplichting beperkt zich niet tot degene die het voertuig bestuurt. Ook jongeren die achterop zitten en dus niet zelf sturen, zouden een helm moeten dragen. Daarmee richt de maatregel zich op alle minderjarigen die zich op een elektrische fiets of een vergelijkbaar elektrisch voertuig bevinden.
Wie zich niet aan de verplichting houdt, riskeert een boete. Hoe hoog die boete wordt, is nog niet bekend. De precieze uitwerking van de regels moet dus nog volgen. Voor ouders en jongeren betekent dat voorlopig vooral dat de voorgenomen datum en de reikwijdte van de plicht duidelijk zijn, maar dat belangrijke details over de handhaving nog ontbreken.
Uitzondering voor voertuigen met beperkt risico
Niet ieder elektrisch voertuig hoeft automatisch onder dezelfde verplichting te vallen. Er komt een uitzondering voor voertuigen waarbij de kans op hersenletsel klein is. De Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) moet bepalen om welke voertuigen het gaat. Daarmee wordt de uiteindelijke toepassing afhankelijk van de beoordeling van de RDW en niet alleen van het feit dat een voertuig elektrisch wordt aangedreven.
| Onderdeel | Voorgenomen regeling |
|---|---|
| Leeftijd | Jongeren onder de 18 jaar |
| Ingangsdatum | 1 september 2027 |
| Voertuigen | Elektrische fietsen, fatbikes en e-steps |
| Passagiers | Ook jongeren die achterop zitten |
| Uitzonderingen | Voertuigen met een kleine kans op hersenletsel, vast te stellen door de RDW |
Aanleiding is toename van hersenletsel
Het kabinet onderbouwt de maatregel met de ontwikkeling van hersenletsel onder jongeren. Volgens minister Vincent Karremans liepen jongeren in 2024 zes keer zoveel hersenletsel op als in 2020. De cijfers worden aangevoerd als reden om het dragen van een helm verplicht te stellen op elektrische fietsen en vergelijkbare voertuigen.
De maatregel is daarmee niet alleen gericht op het gebruik van fatbikes. Hoewel die voertuigen in het publieke debat veel aandacht krijgen, vallen volgens de voorgenomen regeling ook andere elektrische fietsen en e-steps binnen de reikwijdte. De vraag welk voertuig precies onder een mogelijke uitzondering valt, krijgt pas antwoord nadat de RDW daarover heeft bepaald.
Ook minimumleeftijd voor fatbike in beeld
Naast de helmplicht wordt gewerkt aan een mogelijke minimumleeftijd voor fatbikes. Die zou waarschijnlijk op 14 jaar komen te liggen. Dat betekent dat voor jongere gebruikers mogelijk niet alleen een helmverplichting, maar ook een verbod op het rijden met een fatbike zou gelden. De bron vermeldt niet dat deze leeftijdsgrens al definitief is vastgesteld.
Het kabinet heeft de motie over de helmplicht inmiddels naar de Tweede Kamer gestuurd. De beoogde invoering op 1 september 2027 staat daarmee centraal in het verdere besluitvormingsproces. Totdat de regeling definitief is vastgesteld, blijven de hoogte van een eventuele boete, de precieze uitzonderingen en de verdere handhaving openstaande punten. Voor gebruikers is vooral van belang dat de voorgestelde regel niet alleen bestuurders raakt: ook minderjarige passagiers zouden vanaf de beoogde datum een helm moeten dragen.
- De helmplicht is bedoeld voor jongeren onder de 18 jaar.
- De regeling zou op 1 september 2027 ingaan en geldt ook voor minderjarige passagiers.
- De RDW moet bepalen welke voertuigen vanwege een klein risico op hersenletsel worden uitgezonderd.