ตรวจโกดังหลังพบเบาะแสคัดแยกสายไฟ
เจ้าหน้าที่จังหวัดปราจีนบุรีระดมกำลังเข้าตรวจพื้นที่ต้องสงสัยใน หมู่ 2 ตำบลวังตะเคียน อำเภอกบินทร์บุรี เมื่อวันที่ 30 ตุลาคม พ.ศ. 2569 หลังได้รับข้อมูลเกี่ยวกับการนำเศษสายไฟมาคัดแยกโลหะ โดยเฉพาะทองแดง ภายในสถานที่ซึ่งมีลักษณะเป็นโกดัง เจ้าหน้าที่จากหลายหน่วยงานร่วมกันตรวจสอบ เพื่อดูว่าการดำเนินงานสอดคล้องกับใบอนุญาตและกฎหมายด้านอุตสาหกรรม สาธารณสุข อาคาร และสิ่งแวดล้อมหรือไม่
ปฏิบัติการครั้งนี้อยู่ภายใต้การอำนวยการของรองผู้ว่าราชการจังหวัดปราจีนบุรี ซึ่งรักษาราชการแทนผู้ว่าราชการจังหวัด โดยมีนายอำเภอกบินทร์บุรีเป็นหัวหน้าคณะลงพื้นที่ ร่วมกับสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในจังหวัด และองค์การบริหารส่วนตำบลวังตะเคียน การทำงานร่วมกันสะท้อนว่าประเด็นดังกล่าวเกี่ยวข้องทั้งการกำกับกิจการ การคุ้มครองสุขภาพประชาชน และการป้องกันผลกระทบต่อพื้นที่โดยรอบ
ไม่พบคนงาน แต่พบร่องรอยการคัดแยก
ในวันที่เจ้าหน้าที่เข้าตรวจ ไม่พบการประกอบกิจการภายในโกดัง ข้อมูลจากประชาชนที่พักอาศัยใกล้เคียงระบุว่า สถานที่ดังกล่าวหยุดดำเนินงานมาแล้วประมาณ 2-3 เดือน อย่างไรก็ตาม เจ้าหน้าที่พบหลักฐานแวดล้อมที่สอดคล้องกับการคัดแยกเศษโลหะจากสายไฟ โดยมีลักษณะการใช้เครื่องจักรและพื้นที่สำหรับจัดเก็บวัสดุที่ผ่านกระบวนการแล้ว
จุดสำคัญที่ตรวจพบคือเปลือกสายไฟฟ้าซึ่งผ่านการบดย่อย บรรจุอยู่ในถุงบรรจุภัณฑ์ขนาดใหญ่ หรือถุงบิ๊กแบ็ก จำนวน 160 ถุง วัสดุดังกล่าวถูกตรวจพบอยู่ภายในสถานประกอบการ แม้ขณะเข้าตรวจจะไม่มีการเดินเครื่องหรือปฏิบัติงานก็ตาม เจ้าหน้าที่จึงยังต้องตรวจสอบต่อว่าวัสดุมีแหล่งที่มาอย่างไร ผ่านกระบวนการใด และมีสารปนเปื้อนที่อาจกระทบต่อผู้ปฏิบัติงาน ชุมชน หรือสิ่งแวดล้อมหรือไม่
ส่งตัวอย่างตรวจสารอันตราย
สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดดำเนินการตรวจยึดและอายัดวัสดุ สิ่งของ รวมถึงเครื่องจักรที่เกี่ยวข้องไว้ก่อน เพื่อไม่ให้มีการเคลื่อนย้ายหรือเปลี่ยนแปลงสภาพระหว่างการตรวจสอบ พร้อมเก็บตัวอย่างส่งตรวจหาสารอันตราย ผลการตรวจทางวิชาการจะเป็นข้อมูลสำคัญในการพิจารณาขั้นตอนต่อไป เนื่องจากการพบเศษวัสดุจากสายไฟเพียงอย่างเดียว ยังไม่อาจสรุปได้ว่ามีสารพิษหรือการปนเปื้อนในระดับใด
เบื้องต้น เจ้าหน้าที่พบว่าการใช้เครื่องจักรในพื้นที่มีกำลังรวม 39.5 แรงม้า ลักษณะดังกล่าวไม่เข้าข่ายเป็นโรงงานตามพระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 แต่การไม่เข้าข่ายโรงงานไม่ได้หมายความว่าการดำเนินกิจการจะพ้นจากการกำกับดูแลของกฎหมายหน่วยงานอื่น โดยเฉพาะข้อกำหนดเกี่ยวกับประเภทกิจการ การใช้ประโยชน์อาคาร การจัดการวัสดุ และอำนาจขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
| ประเด็นตรวจสอบ | ข้อค้นพบเบื้องต้น |
|---|---|
| วัสดุที่พบ | เปลือกสายไฟผ่านการบดย่อย |
| จำนวนที่จัดเก็บ | 160 ถุง |
| กำลังเครื่องจักร | 39.5 แรงม้า |
| ใบอนุญาตที่มี | ค้าของเก่าและถ่านหุงต้ม |
| ประเด็นอาคาร | ยังไม่ได้รับอนุญาตใช้อาคาร |
ใบอนุญาตไม่ตรงกับลักษณะงาน
จากการตรวจเอกสาร เจ้าหน้าที่พบว่าสถานที่ดังกล่าวได้รับอนุญาตให้ประกอบกิจการค้าของเก่าและถ่านหุงต้ม แต่ลักษณะงานที่ตรวจพบเกี่ยวข้องกับการร่อนและคัดแยกเศษโลหะจากสายไฟ จึงไม่สอดคล้องกับประเภทกิจการที่ได้รับอนุญาต นอกจากนี้ ยังไม่มีการขออนุญาตใช้อาคารสำหรับการดำเนินงานตามที่กฎหมายกำหนด ประเด็นนี้ทำให้หน่วยงานท้องถิ่นต้องเข้ามาดำเนินการตามอำนาจหน้าที่ต่อไป
องค์การบริหารส่วนตำบลวังตะเคียนได้รับการกำชับให้พิจารณาดำเนินการตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ขณะเดียวกัน สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดได้เน้นย้ำบทบาทขององค์การบริหารส่วนตำบลในฐานะเจ้าพนักงานท้องถิ่นตามพระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 ให้ตรวจสอบและใช้มาตรการที่จำเป็นอย่างเคร่งครัด จุดนี้มีความสำคัญต่อชุมชน เพราะกิจการคัดแยกหรือบดย่อยวัสดุ หากไม่มีระบบควบคุมที่เหมาะสม อาจสร้างปัญหาฝุ่น เศษวัสดุ น้ำเสีย หรือการจัดเก็บที่ไม่ปลอดภัยได้ แม้ผลตรวจสารอันตรายยังไม่ออกก็ตาม
อายัดเพื่อรักษาหลักฐานและคุ้มครองพื้นที่
การอายัดวัสดุและเครื่องจักรในครั้งนี้เป็นขั้นตอนระหว่างการตรวจสอบ ไม่ใช่ข้อสรุปว่าผู้ประกอบการมีความผิดในทุกประเด็น เจ้าหน้าที่จำเป็นต้องรอผลวิเคราะห์ตัวอย่างและตรวจสอบเอกสารประกอบให้ครบถ้วน ก่อนพิจารณาดำเนินการตามกฎหมาย การเก็บรักษาวัสดุไว้ในสถานที่เดิมยังช่วยให้สามารถตรวจสอบจำนวน สภาพ และความเชื่อมโยงกับกิจกรรมที่เคยเกิดขึ้นได้อย่างเป็นระบบ
สำหรับประชาชนในตำบลวังตะเคียนและพื้นที่ใกล้เคียง ประเด็นที่ควรติดตามคือผลตรวจตัวอย่างสารอันตราย แนวทางจัดการถุงวัสดุทั้ง 160 ถุง และคำสั่งของหน่วยงานท้องถิ่นเกี่ยวกับการใช้อาคารหรือการประกอบกิจการ หากมีการเคลื่อนย้ายวัสดุหรือกลับมาเปิดดำเนินงานก่อนหน่วยงานอนุญาต ประชาชนควรแจ้งองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ตรวจสอบตามขั้นตอน
- วัสดุจากสายไฟถูกอายัดไว้และเก็บตัวอย่างส่งตรวจสารอันตราย
- สถานที่มีใบอนุญาตค้าของเก่าและถ่านหุงต้ม แต่กิจกรรมที่พบไม่ตรงกับประเภทใบอนุญาต
- องค์การบริหารส่วนตำบลวังตะเคียนต้องดำเนินการด้านกฎหมายอาคารและสาธารณสุขต่อไป
เหตุการณ์นี้สะท้อนความจำเป็นที่กิจการคัดแยกวัสดุในชุมชนต้องดำเนินการอย่างถูกต้องตั้งแต่ต้น ทั้งการขออนุญาตให้ตรงกับลักษณะงาน การจัดพื้นที่ให้เหมาะสม และการควบคุมวัสดุที่อาจมีความเสี่ยง การประกอบกิจการที่เป็นระบบย่อมช่วยสร้างรายได้โดยไม่ผลักภาระด้านสุขภาพและสิ่งแวดล้อมให้กับคนในพื้นที่ ขณะที่การตรวจสอบของภาครัฐจะเป็นกลไกสำคัญในการรักษาสมดุลระหว่างเศรษฐกิจชุมชนกับความปลอดภัยของประชาชน โดยคดีและการดำเนินการในพื้นที่ยังต้องรอผลตรวจและขั้นตอนตามกฎหมายของหน่วยงานที่รับผิดชอบ