Aliağa sahilindeki sanayi dokusunun yarattığı hava kalitesi kaygıları, Meclis’e taşındı. DEM Parti İzmir Milletvekili İbrahim Akın, Batıçim Batı Anadolu Çimento Sanayii A.Ş.'nin Horozgediği Mahallesi'nde planladığı yıllık 3,5 milyon ton kapasiteli klinker öğütme ve paketleme tesisine ilişkin bilirkişi raporundaki hava kalitesi verilerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı’na soru önergesi olarak sundu.
Bilirkişi raporu ve 2023 ölçümleri
Söz konusu bilirkişi değerlendirmesinde, Bakanlığa ait Aliağa ve Aliağa Bozköy hava kalitesi izleme istasyonlarının 2023 yılı ölçüm verileri esas alındı. İncelemede, günlük ortalama PM10 konsantrasyonunun idari sınır olan 50 µg/m³'ü bazı günlerde aştığı kaydedildi. Raporda bu durumun yeni sanayi yatırımları bakımından dikkate alınması gerektiği vurgulandı.
| İstasyon | Geçerli ölçüm günü | Günlük PM10 sınırını aşma sayısı | Yıllık ortalama PM10 (µg/m³) |
|---|---|---|---|
| Aliağa Bozköy | 291 | 66 | 36,5 |
| Aliağa | 337 | 45 | 34,2 |
Mevzuatta kısa vadeli sınır değer için yıllık izin verilen aşım sayısı 35 gün ile sınırlandırılmış durumda. Raporda, her iki istasyonda da bu sınırın aşıldığı belirtildi.
Meclis soru önergesinin içeriği ve bölgesel etki
Akın’ın soru önergesinde, bilirkişi raporunun bölgedeki mevcut hava kirliliğinin yeni sanayi faaliyetleri açısından “ciddi biçimde değerlendirilmesi” gerektiğini ortaya koyduğu kaydedildi. Önergede ayrıca Bakanlık verilerinin kullanıldığı ve anılan istasyonlardaki ölçümlerin ayrıntılı biçimde rapora aktarıldığı ifade edildi.
«Sanayi kaynaklı hava kirliliğinin kontrolünde kısa vadeli sınır değerin yılda 35 defadan fazla aşılmaması öngörülmektedir.»
Aliağa’da uzun yıllardır süregelen yoğun sanayi faaliyeti, yerel halkta solunum yolu sorunları ve yaşam kalitesi endişelerini artırıyor. Bölge sakinleri ile saha görüşmelerinde, yeni tesis planlarının çevresel yükü artıracağı ve denetimlerin sıkılaşması gerektiği yönünde görüşler öne çıktı. Yerel sivil toplum temsilcileri ve mahalle sakinleri, ölçüm verilerinin şeffaf biçimde paylaşılmasını, denetimlerin etkinleştirilmesini ve olası yeni yatırımların sağlık etkilerinin önceden değerlendirilmesini talep ediyor.
- İzmir 5. İdare Mahkemesi dosyasındaki bilirkişi raporu, Aliağa ve Bozköy istasyonlarının 2023 verilerine dayanıyor.
- Bozköy istasyonunda 291 geçerli ölçüm gününden 66 gündeki PM10 değeri sınırı aşmış durumda.
- Aliağa istasyonunda 337 geçerli ölçüm gününden 45 gün sınır aşımlı.
Yetkili kurumların önergeye vereceği yanıt, Aliağa’da planlanan tesisin çevresel izin süreçleri ve bölge için uygulanacak önlemler açısından belirleyici olacak. Hem mahalli yönetimler hem de il düzeyindeki çevre birimleri, verilerin değerlendirilmesi ve yerel halkın sağlık kaygılarına yanıt verilmesi yönünde sorumluluk taşıyor.
Aliağa’da saha çalışmaları ve mahalle ziyaretleri sürdükçe, ölçüm sonuçları ve resmi yanıtlar yerel gündemin merkezinde kalmaya devam edecek. Bölgedeki sanayi yatırımlarının denetimi ve hava kalitesinin korunması konusundaki gelişmeleri takip etmeye devam edeceğim.
