สภา กทม. เปิดทางใช้งบช่วยผู้ประสบภัย
ที่ประชุมสภากรุงเทพมหานครมีมติเห็นชอบร่างข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่องงบประมาณรายจ่ายเพิ่มเติม ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 วงเงิน 1,139,273,100 บาท โดยให้เบิกจ่ายจากเงินสะสมจ่ายขาดของกรุงเทพมหานคร เพื่อใช้เยียวยาประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากอุทกภัยในพื้นที่กรุงเทพมหานคร ความเคลื่อนไหวดังกล่าวเกิดขึ้นในการประชุมสมัยประชุมสามัญ สมัยที่สี่ ครั้งที่ 4 ประจำปี พ.ศ. 2569 เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน ณ อาคารไอราวัตพัฒนา ศาลาว่าการกรุงเทพมหานคร 2 เขตดินแดง
การอนุมัติครั้งนี้มีความสำคัญต่อประชาชนที่ได้รับความเสียหายจากน้ำท่วมเมื่อช่วงเดือนกันยายน เนื่องจากเป็นการจัดสรรงบประมาณเฉพาะกิจเพื่อบรรเทาความเดือดร้อนหลังเกิดภัยพิบัติ ไม่ใช่การปรับเพิ่มงบประมาณทั่วไปของหน่วยงาน โดยสภา กทม. กำหนดให้เงินก้อนนี้อยู่ภายใต้วัตถุประสงค์ด้านการสงเคราะห์ผู้ประสบอุทกภัยเป็นหลัก ขอบเขตการใช้จ่ายจึงเป็นประเด็นที่ต้องติดตามควบคู่ไปกับการเร่งส่งเงินถึงผู้ได้รับผลกระทบ
เปลี่ยนชื่อโครงการให้ตรงวัตถุประสงค์
นายฉัตรชัย หมอดี สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร เขตบางนา ในฐานะประธานคณะกรรมการวิสามัญพิจารณาร่างข้อบัญญัติฯ รายงานว่า คณะกรรมการได้พิจารณารายละเอียดงบประมาณและรับฟังความจำเป็นของหน่วยงานอย่างรอบคอบ ก่อนปรับชื่อโครงการเป็น “โครงการสงเคราะห์ผู้ประสบสาธารณภัย (อุทกภัย) ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร” การปรับถ้อยคำมีเป้าหมายเพื่อระบุเจตนาการใช้เงินให้ชัดเจน และป้องกันการนำงบประมาณไปใช้ในรายการอื่นนอกเหนือจากการช่วยเหลือผู้ประสบภัยน้ำท่วม
“โครงการสงเคราะห์ผู้ประสบสาธารณภัย (อุทกภัย) ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร”
วงเงินดังกล่าวคำนวณจากข้อมูลประเมินความเสียหายเบื้องต้นที่ประชาชนแจ้งผ่านแอปพลิเคชันเคลมบางกอกและทางรัฐ ข้อมูลจากช่องทางดิจิทัลจึงเป็นฐานประกอบการจัดทำงบประมาณรอบนี้ อย่างไรก็ตาม แหล่งข้อมูลดังกล่าวเป็นการประเมินเบื้องต้น การตรวจสอบรายละเอียดความเสียหายและการพิจารณาตามหลักเกณฑ์จึงยังมีความสำคัญต่อความถูกต้องของการจ่ายเงิน
ข้อสังเกตเรื่องราคาวัสดุที่เสียหาย
คณะกรรมการวิสามัญฯ เสนอให้กรุงเทพมหานครทบทวนรายการประเมินค่าวัสดุที่ได้รับความเสียหาย โดยราคาต่อหน่วยควรอ้างอิงราคาตลาดปัจจุบัน ตลอดจนหลักเกณฑ์ของกระทรวงพาณิชย์และกรมบัญชีกลาง ประเด็นนี้สะท้อนว่าการเยียวยาไม่ได้อยู่ที่การกันวงเงินเท่านั้น แต่ต้องพิจารณาด้วยว่าราคาที่ใช้คำนวณสอดคล้องกับต้นทุนที่ประชาชนต้องเผชิญจริงหรือไม่
สำหรับครัวเรือนที่ทรัพย์สินได้รับความเสียหาย ความแตกต่างระหว่างราคาประเมินกับราคาซื้อทดแทนย่อมกระทบต่อความสามารถในการฟื้นฟูชีวิตประจำวัน หากราคากลางไม่ทันต่อสถานการณ์ ประชาชนอาจได้รับเงินช่วยเหลือไม่เพียงพอ ข้อเสนอของคณะกรรมการจึงมุ่งให้การประเมินมีความเป็นธรรมมากขึ้น ภายใต้กรอบราคาและระเบียบราชการที่เกี่ยวข้อง
ย้ำต้องประกาศหลักเกณฑ์ให้ประชาชนเข้าใจ
อีกข้อเสนอสำคัญคือการกำหนดหลักเกณฑ์จ่ายเงินให้ชัดเจนและโปร่งใส พร้อมเร่งประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนในพื้นที่เข้าใจอย่างถูกต้อง ในทางปฏิบัติ ประชาชนจำเป็นต้องทราบว่าความเสียหายประเภทใดเข้าข่ายได้รับความช่วยเหลือ ต้องใช้เอกสารหรือข้อมูลใดประกอบการพิจารณา และจะตรวจสอบสถานะการดำเนินการได้ผ่านช่องทางใด แต่แหล่งข่าวไม่ได้ระบุรายละเอียดขั้นตอนหรือกำหนดเวลาการจ่ายเงินไว้
- วงเงินที่ได้รับความเห็นชอบ: 1,139,273,100 บาท
- แหล่งเงิน: เงินสะสมจ่ายขาดของกรุงเทพมหานคร
- กลุ่มเป้าหมาย: ผู้ได้รับผลกระทบจากอุทกภัยในกรุงเทพมหานครเมื่อเดือนกันยายน
- ฐานข้อมูลเบื้องต้น: แอปพลิเคชันเคลมบางกอกและทางรัฐ
สภาตั้งคำถามต่อการเปลี่ยนชื่อโครงการ
นายนภาพล จีระกุล สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร เขตบางกอกน้อย ตั้งคำถามถึงการเปลี่ยนชื่อโครงการ โดยเห็นว่าการขอใช้เงินสะสมควรมีแผนการใช้จ่ายที่ชัดเจนตั้งแต่ต้น เขาตั้งข้อสังเกตว่าการเสนอของบประมาณในวาระแรกมีลักษณะคล้ายการกันเงินไว้ก่อนแล้วจึงค่อยจัดสรรภายหลัง เนื่องจากมีการใช้ถ้อยคำเกี่ยวกับการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า ซึ่งอาจทำให้บริบทและขอบเขตการใช้เงินแตกต่างจากชื่อโครงการที่ปรับใหม่
นายฉัตรชัยชี้แจงว่า ในการพิจารณาของคณะกรรมการวิสามัญฯ มีกรรมการตั้งข้อสังเกตต่อถ้อยคำดังกล่าว เพราะกังวลว่าอาจเปิดช่องให้การใช้จ่ายคลาดเคลื่อนจากหลักการที่สภาอนุมัติ การปรับชื่อโครงการจึงเป็นความพยายามทำให้วัตถุประสงค์ของงบประมาณผูกกับการช่วยเหลือผู้ประสบอุทกภัยโดยตรง และทำให้การติดตามตรวจสอบทำได้ชัดเจนขึ้น
ภารกิจหลังอนุมัติคือจ่ายให้ถูกคนและตรวจสอบได้
หลังสภา กทม. ให้ความเห็นชอบ ภารกิจสำคัญไม่ได้สิ้นสุดที่การผ่านงบประมาณ แต่เริ่มต้นที่การแปลงมติให้เป็นการช่วยเหลือประชาชนอย่างมีประสิทธิภาพ กรุงเทพมหานครต้องทำให้ข้อมูลผู้เสียหาย การประเมินทรัพย์สิน และเกณฑ์การจ่ายเงินเชื่อมโยงกันอย่างรอบคอบ โดยเฉพาะกรณีที่ข้อมูลจากระบบดิจิทัลยังเป็นเพียงการประเมินเบื้องต้น การตรวจสอบซ้ำที่เป็นมาตรฐานเดียวกันจะช่วยลดความเหลื่อมล้ำระหว่างพื้นที่และลดข้อโต้แย้งภายหลัง
| ประเด็น | รายละเอียด |
|---|---|
| งบประมาณ | 1,139,273,100 บาท |
| ประเภทเงิน | งบประมาณรายจ่ายเพิ่มเติมจากเงินสะสมจ่ายขาด |
| เหตุภัย | อุทกภัยในกรุงเทพมหานครเมื่อเดือนกันยายน |
| หน่วยงานพิจารณา | สภากรุงเทพมหานครและคณะกรรมการวิสามัญฯ |
ในมุมของเมือง การเยียวยาหลังน้ำท่วมมีผลมากกว่าการชดเชยทรัพย์สิน เพราะเกี่ยวข้องกับการฟื้นตัวของครัวเรือนและความเชื่อมั่นต่อระบบรับมือภัยพิบัติของกรุงเทพมหานคร เงินก้อนนี้จึงควรถูกบริหารด้วยหลักเกณฑ์ที่ประชาชนตรวจสอบได้ ตั้งแต่การยืนยันความเสียหายจนถึงการจ่ายเงิน ขณะเดียวกัน ข้อมูลจากข่าวยังไม่ระบุวันเริ่มจ่าย จำนวนเงินต่อราย หรือรายชื่อพื้นที่ที่จะได้รับเงินช่วยเหลือ ประชาชนจึงควรติดตามประกาศอย่างเป็นทางการของกรุงเทพมหานครและหน่วยงานที่รับผิดชอบต่อไป
