Werknemers in het streekvervoer leggen donderdag 22 oktober het werk neer. Dat meldt vakbond FNV, die een tweede landelijke stakingsdag heeft aangekondigd omdat gesprekken over een nieuwe cao voor het streekvervoer vastlopen. Reizigers moeten rekening houden met grote verstoringen van bus- en regionale treinverbindingen, ook binnen Friesland.
Aard en aanleiding van de acties
De cao voor ongeveer 13.500 werknemers in het streekvervoer liep eind juni af. Volgens FNV zijn de onderhandelingen stukgelopen door voorstellen van werkgevers die volgens de vakbond leiden tot verslechtering van arbeidsvoorwaarden. Belangrijke knelpunten zijn onder meer de voorgestelde verkorting van de termijn waarop medewerkers hun roosters ontvangen en maatregelen gericht op oudere werknemers, toeslagen en vrije tijd.
FNV wijst er specifiek op dat werkgevers willen toestaan dat roosters onder bepaalde voorwaarden kunnen worden verstrekt tot één dag voor aanvang van de dienst, in plaats van de huidige termijn van acht dagen. Ook zijn er plannen om maximaal 45 minuten extra onbetaalde pauze per dienst in te roosteren, aldus de bond.
"Ik begrijp dat de staking vervelend is voor reizigers, maar werknemers moeten voldoende zekerheid over hun werktijden en rustmomenten krijgen," zei FNV-bestuurder Marijn van der Gaag.
Wat is al gebeurd en wat kan er volgen?
De aangekondigde actie volgt op een eerdere landelijke staking op 14 oktober. Tijdens die dag reed volgens FNV ongeveer 90 procent van de bussen niet. Met de nieuwe stakingsdag probeert de vakbond de druk op werkgevers verder op te voeren. FNV meldt dat als de acties niet leiden tot een doorbraak, er ook volgende week opnieuw acties mogelijk zijn.
Welke delen van het openbaar vervoer vallen buiten de actie?
De staking geldt niet voor al het openbaar vervoer. Stadsvervoer in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag valt onder een andere cao en doet niet mee. Daarnaast zijn er ongeveer 1.500 medewerkers die onder een afzonderlijke cao vallen en eveneens niet staken; daartoe behoort personeel op bepaalde regionale bus- en treinlijnen van Arriva.
| Item | Details |
|---|---|
| Cao-werknemers | circa 13.500 |
| Niet-stakend personeel | ongeveer 1.500 (andere cao's) |
| Vorige stakingsdag | 14 oktober (ruime uitval volgens FNV) |
| Aangekondigde stakingsdag | 22 oktober |
Gevolgen voor Friesland
Welke precieze verbindingen in Friesland geraakt worden, is nog onduidelijk. Provinciale vervoerders en de betrokken regiobedrijven moeten nog aangeven welke lijnen uitvallen of worden gecombineerd. Reizigers in Friesland wordt aangeraden voorafgaand aan reizen:
- de websites en reisapps van vervoerders en de provincie te raadplegen;
- alternatieve routes en vertrektijden te plannen;
- reistijdreserveringen en flexibele werkafspraken met werkgevers te overwegen.
Instanties als de provincie en vervoerders communiceren doorgaans op de dag van de actie over concrete gevolgde maatregelen en mogelijke inzet van vervangend vervoer. Omdat stadsvervoer in grote steden buiten de actie valt en sommige regionale lijnen onder andere cao's vallen, kan de situatie per regio sterk verschillen.
Reacties en perspectief
FNV benadrukt dat de acties bedoeld zijn om druk te zetten op werkgevers zodat werkgevers afzien van de ingrijpendste voorstellen en werknemers zekerheid krijgen over rooster- en rustregels. Werkgeversorganisaties hebben eerder aangegeven dat aanpassingen nodig zijn voor meer flexibiliteit en efficiency, maar nadere reacties op de nieuwe stakingsdag zijn nog niet breed bekendgemaakt.
Als de aangekondigde actie niet tot een doorbraak leidt, heeft FNV aangegeven dat nieuwe acties niet zijn uitgesloten. Reizigers en werkgevers worden geadviseerd de berichtgeving van de bond, vervoerders en regionale overheden te volgen voor actuele informatie.
Praktisch advies: controleer kort voor vertrek de actuele reisinformatie van uw vervoerder en verwacht ernstige vertragingen of uitval op donderdag 22 oktober.
