Έντονο προβληματισμό για το κατά πόσον οι πρόσφατες πολιτικές εξαγγελίες διασφαλίζουν την πραγματική χρηματοδότηση του οδικού άξονα Ηγουμενίτσα–Μαυρομάτι εκφράζει το Κοινωνικό Forum Διαλόγου και Παρέμβασης Θεσπρωτίας. Με ανακοίνωση που κυκλοφόρησε τις τελευταίες ώρες, το Forum επισημαίνει ότι η περιοχή δεν χρειάζεται νέα λόγια αλλά συγκεκριμένες, δεσμευτικές απαντήσεις για το μέλλον ενός έργου με υψηλό οικονομικό και κοινωνικό κόστος.
Ο προϋπολογισμός και η αβεβαιότητα για τα ευρωπαϊκά κονδύλια
Η μελέτη της ΕΓΝΑΤΙΑ Α.Ε. θέτει τον συνολικό προϋπολογισμό του άξονα στα 291,5 εκατ. ευρώ, που κατανέμονται σε δύο επιμέρους τμήματα: 119 εκατ. ευρώ για την παράκαμψη της Ηγουμενίτσας και 173,5 εκατ. ευρώ για το τμήμα Ηγουμενίτσα–Σαγιάδα–Μαυρομάτι. Το Forum επισημαίνει ότι οι αναφορές για χρηματοδότηση μέσω της ευρωπαϊκής πρόσκλησης CEF Transport (Military Mobility 2026) δεν αρκούν, δεδομένου ότι η ίδια η πρόσκληση διαθέτει συνολικά μόλις 130 εκατ. ευρώ για ολόκληρη την Ευρώπη και δυνατότητα συγχρηματοδότησης έως το 50%.
| Στοιχείο | Ποσό (€) |
|---|---|
| Συνολικός προϋπολογισμός άξονα | 291,5 εκατ. |
| Παράκαμψη Ηγουμενίτσας | 119 εκατ. |
| Ηγουμενίτσα–Σαγιάδα–Μαυρομάτι | 173,5 εκατ. |
| Διαθέσιμη πρόσκληση CEF Transport 2026 (Ε.Ε.) | 130 εκατ. |
Το συμπέρασμα του Forum είναι ξεκάθαρο: ο προϋπολογισμός της ευρωπαϊκής πρόσκλησης είναι μικρότερος ακόμη και από το κόστος του άξονα χωρίς την παράκαμψη, πράγμα που αποδεικνύει ότι η απλή αναφορά στο πρόγραμμα δεν εγγυάται την εξασφάλιση των αναγκαίων πόρων.
Έξι καίρια ερωτήματα προς τους αρμοδίους
Στην ανακοίνωσή του, το Κοινωνικό Forum διατυπώνει έξι συγκεκριμένα ερωτήματα προς την κυβέρνηση, το Υπουργείο Υποδομών, τον βουλευτή του νομού και τους τοπικούς φορείς. Τα ερωτήματα αφορούν την υποβολή πρότασης στο CEF Military Mobility 2026, το ακριβές αντικείμενο που διεκδικείται, την ύπαρξη ολοκληρωμένου σχεδιασμού ή αποσπασματικής στρατηγικής, την κάλυψη του υπολοίπου 50% από εθνικούς πόρους, το χρονοδιάγραμμα δεσμευτικών αποφάσεων για δημοπράτηση και έναρξη εργασιών και την ύπαρξη εναλλακτικού σχεδίου σε περίπτωση αποτυχίας της πρότασης.
- Υποβλήθηκε επίσημη αίτηση στο CEF έως την καταληκτική ημερομηνία;
- Ποιο τμήμα του άξονα διεκδικείται — το σύνολο ή επιμέρους τμήματα;
- Έχει εξασφαλιστεί η εθνική συμμετοχή για το υπόλοιπο κόστος;
«Η Θεσπρωτία δεν αντέχει άλλες υποσχέσεις»
Με την παραπάνω φράση το Forum συνοψίζει την κριτική του: δεν αρκούν δηλώσεις προθέσεων αλλά απαιτούνται σαφείς δεσμεύσεις, χρονοδιαγράμματα και σχέδιο Β. Η έλλειψη αυτών των στοιχείων, όπως αναφέρει, μετατρέπει κάθε νέα ανακοίνωση σε άλλη μία υπόσχεση χωρίς αντίκρισμα για την τοπική κοινωνία.
Το ζήτημα έχει διπλή διάσταση για την Ηγουμενίτσα: από τη μια πλευρά η βελτίωση των οδικών συνδέσεων είναι αναγκαία για την τοπική οικονομία και την πρόσβαση σε υπηρεσίες· από την άλλη, η αβεβαιότητα χρηματοδότησης συσσωρεύει κόπωση και απαισιοδοξία στους κατοίκους και τους φορείς που παρακολουθούν επανειλημμένες εξαγγελίες χωρίς απτές εξελίξεις.
Η τοπική κοινωνία και οι φορείς αναμένουν πλέον απαντήσεις στα έξι ερωτήματα που τέθηκαν, αλλά και διαφάνεια σχετικά με τα βήματα που έχουν γίνει ή θα γίνουν προς την εξασφάλιση της χρηματοδότησης. Μέχρι τότε, η συζήτηση για τον άξονα Ηγουμενίτσα–Μαυρομάτι παραμένει στο πεδίο των προθέσεων, με την ανάγκη για συγκεκριμένες δεσμεύσεις να παραμένει επιτακτική.